de koude grond als dansvloer

de koude grond als dansvloer

Voorstelling: 
hersenvakantie
vrijdag, 28 september, 2018

gezien door Steven van beek

Met de dansvoorstelling hersenvakantie richt het Tilburgse choreografenduo Vloeistof de neuzen naar beneden. De voorstelling gaat over onze relatie met 'de grond'. Huh, wat? De choreografe Anja Reinhardt legt uit.

De aarde is de ondergrond waar wij ons dagelijks over bewegen. Een vanzelfsprekendheid, waar we ons niet altijd even bewust van zijn. En dat terwijl het ons houvast geeft, ons voedsel geeft, ons laat leven. Al het leven komt eruit voort en eindigt hier. Maar we willen allen zo graag omhoog klimmen, zo graag naar de hemel. En als het ons dan alsnog teveel wordt en we stress ervaren, willen we weer aarden. Weer naar de kern, naar onszelf. 

Zo luidt, ongeveer, de poëzie achter de kersverse voorstelling Hersenvakantie van het Tilburgse choreografenduo Vloeistof. Anja Reinhardt en Yuri Bongers leggen er thans de laatste hand op. De twee maken al vijftien jaar dansstukken in de openbare ruimte. Hierbij vormt betalend publiek, maar ook toevallige passanten, het middelpunt. 

Voor deze voorstelling zijn Jurgen Hierck en Anna Fransen de dansers. Zij bewegen over de ondergrond van een openbaar park in een stadscentrum. Of op een festivalterrein. Kronkelen over de kille straatstenen, over het gras. Synchroon maken ze in razendsnelle of tergend langzame bewegingen ten volle gebruik van de ruimte, alsof de vier seizoenen zich direct voor je afspelen. ,,Onze voorstellingen zijn een ruimteconcept. Omdat we deze in het openbaar maken, ontstond het idee van het synchroon dansen. Zo baken je de ruimte af die je bespeelt en maken we toevallige passanten niet bezorgd; ze zien gelijk dat het een onderdeel is van theater”, legt Reinhardt uit. 

Publiek wordt op kleedjes in het park gepositioneerd met hetzelfde perspectief. Iedereen krijgt een koptelefoon, waardoor geluiden te horen zijn die Reinhardt live selecteert. Podcasts, YouTubefragmenten, muziek. ,,De dansers horen de geluiden juist niet. Wat je ziet en wat je hoort zijn daardoor twee totaal verschillende dingen. De geluiden worden immers altijd in een andere volgorde afgespeeld. De connectie die in je hersenen ontstaat maak je zelf, je legt zelf verbanden en die zijn voor iedereen anders”, vervolgt Reinhardt. 

Die connectie lijkt er in eerste instantie wel. De grond wordt geduid: een stem vraagt zich af hoeveel insecten op een  vierkante meter leven; Hierck en Fransen lijken daadwerkelijk een vierkante meter te onderzoeken. Maar langzaam scheiden de ziens- en geluidswereld zich. 

Sierlijk bewegen Hierck en Fransen door het park. Hij in een overall, zij in een mantelpakje. De grond verbindt immers iedereen. Arm en rijk, ieder mens.

In de voorstelling van 50 minuten zit het publiek op een deken, op de grond. ,,Het kan een hele trip worden als je in de essentie van het moment zit. Dicht bij de grond, het voelen van steen en het gras. Samen in die beleving zitten verdubbelt dat. Je gaat een relatie met elkaar en de grond aan, gaan samen op reis.” Dat de toehoorder en -kijker steeds meer zelf onderdeel wordt van de voorstelling en aan het eind één wordt met de grond geschiedt langzaam. Het vertrouwen wordt gewonnen. De opbouw zorgt ervoor dat het logisch en vanzelfsprekend wordt.

Het spelen in de open ruimte is voor Hierck iets prettigs. ,,Juist dat er iets onverwachts kan gebeuren -zand in je ogen, een zonnestraal, of passanten die de voorstelling ‘verstoren’- maakt het interessant. Dat is een verrijking, je moet het omarmen. Het is onmogelijk te sturen, maar het is zonde als er niets gebeurt.” Het bewegen over de kale, niet egale grond kostte in beginsel moeite. ,,Het geeft frictie, maar ik ben er van gaan houden.” Fransen en Hierck hadden zelf alle vrijheid. ,,Eerst hebben we de dans staand ingestudeerd. Maar we doen het liggend, wat heel onnatuurlijk is, maar wel essentieel”, legt Fransen uit.  

Vloeistof treedt met hun Hersenvakantie op 20 september op De Kring in Roosendaal. Op 29 september volgt De Nieuwe Vorst in Tilburg. De bedoeling is om met de voorstelling volgend jaar op tournee te gaan.